محمد قوچانی و نیک‌آهنگ کوثر

به همان اندازه که قوچانی ، سعی می‌کند، جزئی از پاسخ باشد، نیک آهنگ معمولاً به قرارگرفتن در صورت مسئله علاقه‌مند است و به همان اندازه که نیک آهنگ از «پاسخ دادن به مسئله» پرهیز می‌کند، قوچانی عاشق ِ « پاسخ دادن به مسئله» است. بی دلیل نیست که، محمد قوچانی برای خود جایگاه، روشنفکری و تحلیل گری قائل است و هر از گاهی با مفاهیم پایه‌ی علوم انسانی «بازی می‌کند» و گزارشِ دین و سیاست و سیاستمداران را درهم می‌نویسد، و نیک آهنگ کوثراصالت را به نقد می‌دهد و شیفته‌ی «گیرسه پیچ» است و کارتون دین و سیاست و سیاستمداران با هم می‌بیند .

۱. این که در ایران ما، مطبوعات کارکرد حزبی و سیاسی و حتی استراتژیک پیدا کرده‌اند، نیاز به اثبات ندارد. اخیراً محمد قوچانی هوس کرده است با کشکول* نامه‌ی «مهرنامه» جایگاه مطبوعات را به مقام تئوری‌های علمی و آکادمیک باز کند و بعید نیست که همین روزها شاهد رتبه بندی ISI در میان روزنامه‌های ایرانی باشیم! خلاصه اینکه، همه چیزمان باید به هم بیاید ...

 ۲. نیک‌آهنگ کوثر، معدود روزنامه‌نگار و کارتونیستی است که به جایگاه مطبوعاتی و رسانه‌ای خود، بیشتر از جایگاه سیاسی مطبوعات پای‌بند است. از این لحاظ می‌توان نیک‌آهنگ را نقطه‌ی مقابل کسانی چون قوچانی دانست که بر کارکرد غیر حرفه‌ای مطبوعات بیشتر تاکید دارند. اقبال سیاسیون به قوچانی و بداقبالی نیک‌آهنگ در سیاست، بر این مدعا گواه است. رویکردِ مطبوعاتی‌ها را به راستی نمی‌دانم، اما حجم همراهی‌ها با نیک آهنگ، قطعاً کمتر از قوچانی بوده است.

۳. از نیت‌خوانی‌ها و مسائل شخصی و غیر حرفه‌ای که در سنت مطبوعاتی و سیاسی ما، «حاشیه‌ی رایج تر از متن»اند ، باید گذشت تا بتوان  آئین ِ مطبوعاتی ِ کسانی چون  محمد قوچانی و نیک آهنگ کوثر  شناخته شود .

 ۴.ادعای ِ «کشف حقیقت» بزرگتر و کلی‌تر از آن است که، روزنامه‌نگاری را تعریف کند .« نقد سیاست » هم بیشتر یک داعیه‌ی روشنفکری است تا مطبوعاتی. فکر می‌کنم، « نقدِ قدرت » و « تنویر افکار عمومی» شناسه‌های مفید تری برای مطالعه‌ی مطبوعاتی‌ها باشند.

 ۵. نقدِ قدرت و تنویر افکار عمومی، هنگامی «اتفاق می‌افتد» که بتواند به روشن شدن  «مسائل» سیاسی و اجتماعی  کمک کند.  شکافتِ « صورت مسئله»، کمک به «حل مسئله»  و انتشار «جواب»  می‌تواند در فرایند حل مسئله کارساز و موثر باشد، اما اصلِِ «جواب » در یک محدوده‌ی تخصصی‌تری قرار دارد، که مطبوعات به ندرت صلاحیت ِ ورود به آن را دارند. با این وصف، روزنامه نگار، در جایگاه حرفه‌ای خود، جزئی از « راه حل » است، نه بخشی از « صورت مسئله ». هم چنین روزنامه‌نگار حرفه ای از« کشف ِجواب »  و «پاسخ دادن به مسئله» پرهیز می کند، جز در حالتی که مسئله مستقیماً به حرفه ی او بازگردد.

 ۶.  با این مقدمات، می‌توان به نیک آهنگ کوثر و محمد قوچانی بازگشت. به زعم نگارنده،  به همان اندازه که قوچانی، سعی می‌کند ، جزئی از پاسخ باشد، نیک آهنگ معمولاً به قرارگرفتن در صورت مسئله علاقه مند است  و به همان اندازه که نیک آهنگ از «پاسخ دادن به مسئله» پرهیز می‌کند، قوچانی عاشق ِ « پاسخ دادن به مسئله» است. بی دلیل نیست که،  محمد قوچانی برای خود جایگاه، روشنفکری و تحلیل گری قائل است و هر از گاهی با مفاهیم پایه ی علوم انسانی «‌بازی  می‌کند» و  گزارشِ دین و سیاست و سیاستمداران را درهم می‌نویسد و نیک آهنگ کوثر اصالت را به نقد می‌دهد و شیفته‌ی «گیرسه پیچ» است و کارتون دین و سیاست و سیاستمداران با هم می‌بیند .

 ۷. بی تعارف؛ این تنها شهودِ یک خواننده‌ی حرفه‌ای از دو روزنامه‌نگار حرفه‌ای است. در صراحت ِ کلام، غرض نه اظهار فضل است و نه خرده‌گیری و  نه زیره به کرمان بردن. شخصاً به جایگاه صنفی هر دو، غبطه می‌خورم و آرزو دارم که از آنها بیشتر ببینم و بیشتر بخوانم . چنین باد. 

*این تعبیر از مقصود فراستخواه است .

Subscribe to comments feed نظرات (9 نوشته شد):