محرم و رسانه‌های شهروندی

محرم امسال اهمیت زیادی دارد. نه از باب تماشای عزاداری‌های مدرن و شام غریبان میدان محسنی و ...، که از جهت اطلاع‌رسانی درست وقایع. الان بر سر رفتن یا نرفتن به تجمع روز جمعه هزار و یک بحث در فضای وبلاگی فارسی در گرفته، اما نبود یک رسانه رسمی فعال و قابل اتکا که دقیقا بگوید فردا میرحسین خانه‌نشین است یا جانمازخود را به دانشگاه تهران می‌برد، باعث سردرگمی تعداد زیادی از علاقه‌مندان شده است. البته شکی نیست که رهبران جنبش به دلایل مختلف نمی‌توانند همیشه اعلام موضع کنند. همین دیروز بود که رئیس جدید قوه قضاییه، خبر از پرونده‌سازی علیه رهبران جنبش می‌داد، که بخشی از سخنان او هم متوجه بیانیه اخیر میرحسین بود. طبیعتا آزادی عمل وبلاگ‌نویس‌ها برای اطلاع‌رسانی بیشتر است، مخصوصا کسانی که با اسم مستعار می‌نویسند، اما اعتباری نزد خوانندگان دارند. می‌توان بعد وقایع ۱۶ و ۱۷ آذر پیشبینی کرد که تعداد زیادی از شهروندان، گوشی‌های موبایل‌شان را برای روزهای آینده آماده کرده‌اند. اینکه تا اتفاقی بیافتد، سریع ثبت کنند. انتقال سریع خبر در روزهای تاسوعا و عاشورا اهمیت زیادی دارد. حتی اگر اتفاقی نیافتد!

ممکن است بعضی از دوستان بپرسند که ارزش ثبت «سکوت» و اتفاق‌های نیافتاده چیست؟ یک ماه پیش مهمان کنفرانسی بودم. یکی از مهمان‌ها مدعی بود که در روز ۱۳ آبان، چهار میلیون نفر به خیابان‌ها رفته بودند! نزدیک بود همانجا وسط سالن بزنم زیر خنده.

شهروند روزنامه‌نگاری، خبرسازی نیست! یعنی بی‌خودی نمی‌آیی و چیزی را ببافی که نیست. اگر واقعا خبری نباشد، باید شاهدی داشته باشی که بگویی واقعیت چه بوده، در برابر کسانی که ممکن است بدون دلیل مدعی باشند که همه جا شلوغ بوده. اگر هم شلوغ شود، و ابزار ثبت نداشته باشی، اثبات حضور مردم سخت می‌شود.

گوشی موبایل بسیاری از ما، امکان ضبط صدا را دارد. یعنی می‌شود ضبط صوت. من خودم بسیاری از گفتگوهای خودم را با «آی‌فون» انجام می‌دهم. اما کمتر شنیده‌ام یا خوانده‌ام که راهپیمایی کنندگان از امکانات ساده گوشی‌های خود استفاده کنند، تا فضای جامعه را بهتر به گوش بقیه برسانند.

بسیاری از ما می‌توانیم خیلی ساده با همین گوشی‌ها، با مردم کوچه و خیابان گفتگو کنیم! از آنها بپرسیم چه می‌بینند و چه می‌شنوند. چهره کسی هم معلوم نمی‌شود که دچار مشکل شود.

در بخش پادکست، پویا علاقه‌بند برنامه‌های آموزشی خوبی دارد که می‌تواند مورد استفاده شهروند روزنامه‌نگاران قرار گیرد...

Subscribe to comments feed نظرات (0 نوشته شد):